БЛОГ

Недостатокот на автобуски линии ја поттикнува зависноста од приватни возила – Директен удар врз животната средина и квалитетот на амбиенталниот воздух

20 август 2026

НОВАЦИ - Локалната заедница во Пелагонија се соочува со сериозен еколошки предизвик: неразвиениот јавен превоз на релации меѓу руралните населби и Битола директно стимулира поголемо загадување на воздухот. Односно, недостатокот на автобуски линии ја поттикнува зависноста од приватни возила , што пак е директен удар врз животната средина и квалитетот на амбиенталниот воздух во Пелагонија.

Во рамки на истражувачките активности и поднесувањето на барања за слободен пристап до информации од јавен карактер во рамки на проектот „Дигитална акција за зелена реакција“, Општина Новаци достави официјални податоци за состојбата со линискиот патнички превоз на релацијата Новаци – Битола. Анализата на добиените одговори ја извади на површина директната врска помеѓу недостатоците во општинската инфраструктура и зголемениот јаглероден отпечаток на локалното население.

Според официјалната информација во моментов на релацијата меѓу Општина Новаци и Битола функционираат само 3 активни редовни линии. Иако за време на школската година се воведуваат дополнителни линии за учениците од Новаци и с. Живојно, распоредот покажува системски празнини:

Последен автобус од Битола кон Новаци: заминува уште во 16:00 часот.

Последен автобус од Новаци кон Битола: заминува во 17:30 часот.

Викенди и државни празници: На оваа релација нема ниту една активна линија.

Ваквиот распоред го прави јавниот превоз речиси неупотреблив за попладневните активности, културниот живот или викенд-движењата, поради што локалното население мора да користи приватни возила.

Имено, поради недоволниот број автобуски линии, жителите и младите од Општина Новаци секојдневно се принудени да користат сопствени приватни возила ( автомобили) за да ги завршат своите основни образовни, професионални и лични обврски во Битола.

Оваа принудна употреба на помалку еколошки транспорт резултира со:

Зголемени емисии на штетни гасови (CO₂ и честички PM10/PM2.5): Наместо еден автобус да превезе десетици патници и со тоа драстично да ги намали емисиите по глава на жител, на патиштата секојдневно сообраќаат десетици индивидуални возила.

Поголем сообраќаен метеж: Зголемениот број автомобили на релацијата Новаци – Битола дополнително го оптоварува сообраќајот и го зголемува нивото на издувни гасови во регионалниот центар.

Финансиски и еколошки товар: Семејствата се изложени на високи трошоци за гориво за транспорт што инаку би можел да се организира преку одржлив и зелен јавен систем.

Потреба од зелени политики и субвенции за одржлива мобилност

На прашањето дали Општината субвенционира или планира да субвенционира превоз за младите, од локалната самоуправа потврдуваат дека во моментов не се субвенционира превоз за младите.

Сепак, од Општина Новаци наведуваат дека доколку има заинтересираност од заедницата, би разгледале можност за субвенционирање во иднина.

Еко-активистите посочуваат дека воведувањето субвенции и организиран, еколошки јавен превоз не е само социјално прашање, туку клучна мерка за заштита на животната средина и намалување на аерозагадувањето во целата Пелагониска Котлина.

Новинарската сторија е подготвена во рамките на проектот „Дигитална акција за зелена реакција“.
Сподели на социјалните мрежи

Проект: Дигитална акција за зелена реакција (Digital Action for Green Reaction)